คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 181/2568

สาระสำคัญ (สรุปโดย AI · ตรวจทานแล้ว)

คดีนี้มีประเด็นว่า ผู้ร้องซึ่งเป็นผู้รับจำนองที่ดินของจำเลยที่ 4 และผู้คัดค้าน อันเป็นทรัพย์ที่ถูกโจทก์นำเจ้าพนักงานบังคับคดียึดไว้เพื่อขายทอดตลาดชำระหนี้ตามคำพิพากษา มีสิทธิยื่นคำร้องขอรับชำระหนี้จำนองจากเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดก่อนเจ้าหนี้รายอื่นตาม ป.วิ.พ. มาตรา 324 (1) (ข) หรือไม่ โดยมีปัญหาต้องวินิจฉัยด้วยว่าผู้ร้องจำต้องบอกกล่าวบังคับจำนองตาม ป.พ.พ. มาตรา 728 ก่อนหรือไม่

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า สัญญากู้เงินและหนังสือสัญญาต่อท้ายสัญญาจำนองกำหนดว่า หากทรัพย์จำนองถูกเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจตามกฎหมายยึดหรือถูกเจ้าหนี้อื่นบังคับยึดไว้ ให้ถือเป็นเหตุผิดนัดผิดสัญญา และผู้รับจำนองมีสิทธิเรียกให้ชำระหนี้และบังคับจำนองได้ เมื่อทรัพย์จำนองของจำเลยที่ 4 และผู้คัดค้านถูกเจ้าพนักงานบังคับคดียึดไว้แล้ว จึงถือว่าจำเลยที่ 4 และผู้คัดค้านผิดนัดผิดสัญญา ทั้งการยื่นคำร้องขอรับชำระหนี้จำนองจากเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดทรัพย์ที่ถูกยึดไว้แล้วเป็นการใช้สิทธิตาม ป.วิ.พ. มาตรา 324 (1) (ข) ซึ่งมีลักษณะแตกต่างจากการฟ้องบังคับจำนองตามวิธีทั่วไปตาม ป.พ.พ. มาตรา 728 ผู้ร้องจึงไม่จำต้องบอกกล่าวบังคับจำนองก่อนยื่นคำร้อง

ศาลฎีกาเห็นว่าคำวินิจฉัยของศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ที่ยกคำร้องของผู้ร้องนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา จึงพิพากษากลับ ให้ผู้ร้องได้รับชำระหนี้จำนองจากเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดที่ดินพร้อมสิ่งปลูกสร้างดังกล่าวก่อนเจ้าหนี้รายอื่น ค่าฤชาธรรมเนียมทั้งสามศาลให้เป็นพับ

มาตราที่เกี่ยวข้อง

• ป.พ.พ. มาตรา 728
• ป.วิ.พ. มาตรา 324 (1) (ข)